Ökaryot Hücrenin Özellikleri Nelerdir?

Ökaryot Hücrenin Özellikleri Nelerdir?

Ökaryot hücre bilinen en küçük hücrelerden biridir. İki temel hücre çeşidi vardır. Tüm hücreler ökaryot ya da prokaryot yapılı olarak bulunur. Hücrelerin bir araya gelerek canlıları oluşturduğu bilinmektedir.

Ökaryot hücreler, prokaryot hücrelere göre daha karmaşık yapılı olan hücrelerdir. Kendi içerisinde organelleri ve çekirdeği bulunur. Ökaryot kelimesinin dilimizdeki anlamı “gerçek çekirdek” demektir.

Ökaryot Hücre Nedir?

Dünyada var olan tüm canlılar iki temel kategoride incelenir. Canlılıkları basit ya da karmaşık olmasına bağlı olarak prokaryot ya da ökaryot olarak sınıflandırılırlar. Prokaryot canlıları gözle görmek mümkün değildir. Çok küçük olan ve mikroskop yardımı ile görülebilen bu canlılar bakteriler ve arkeler gibi canlılardır.

Ökaryot canlılar ise bütün hücreleri ökaryot yapılı olan canlılardır. Ökaryot hücrenin özellikleri itibari ile prokaryot hücrelerden daha büyük ve daha karmaşık bir yapıya sahiptir. Tüm canlılar sınıflandırılırken 5 temel canlı kategorisinde incelenirler. Bunlar;

  • Monera,
  • Protista,
  • Bitki,
  • Mantar,

Canlı  kategorizasyonunda prokaryot hücreleri barındıran tek kategori monera kategorisidir. Monera dışındaki tüm kategoriler ökaryot canlıları barındırmaktadır. Bu kategorilerde en çok sorulan sorulardan biri de Amip’in prokaryot mu ökaryot mu olduğudur. Amip bilimsel olarak Protista sınıfında yer alan bir canlı olduğundan ökaryot hücrelidir.

Ökaryot hücreler bir hücre zarına sahiptir. Hücre zarı, hücreyi dış etkenlerden koruyarak birçok başka yan görevi de gerçekleştirir. Hücre zarı ile madde alışverişi sağlanır. Madde alışverişinde seçici geçirgenlik özelliği mevcuttur. Hücrenin dış etkenlerden korunmasının yanı sıra hücrenin bir arada kalmasını da sağlar. Oldukça esnek bir yapıya sahiptir.

Ökaryot Hücrenin Özellikleri Nelerdir?

Ökaryot Hücrenin Özellikleri Nelerdir?

Ökaryot Hücrenin Özellikleri

  • Ökaryot hücreler prokaryot hücrelerden daha büyük yapılıdırlar.
  • Ökaryot hücrelerde çekirdek bulunur.
  • Ökaryot hücreler zarla çevrilidir.
  • Hücrenin çekirdeğinde DNA molekülü bulunmaktadır. Bu molekül protein sentezlemektedir.
  • Ökaryot hücre içerisinde birçok organel bulunmaktadır. Her organelin kendi görevleri vardır.
  • Ribozom barındırır.
  • Mantar ve hayvan hücreleri olan ökaryot hücrelerde sentrozom organeli de bulunmaktadır.
  • Karmaşık yapılı hücrelerdir.
  • Kalıtsal olan materyallerin her biri çekirdek içerisinde kromatin şeklinde bulunur.
  • Ökaryot hücre içerisinde yer alan organellerin kendi iç zarları vardır.

Ökaryot Hücrenin Organelleri Nelerdir?

Ökaryot hücreler birden fazla organel bulunduran, kendine has özellikleri bulunan bir hücre türüdür. Karmaşık yapısı nedeni ile daha gelişmiş sayılmaktadır. Ökaryot hücrenin organelleri ise;

  • Lizozom,
  • Ribozom,
  • Mitokondri,
  • Endoplazmik retikulum,
  • Kloroplast,
  • Sentrozom,
  • Koful,
  • Golgi aygıtı.

Lizozom

Lizozom organelinin amacı enzimler yardımı ile büyük taneciklerin küçültülmesi işlemidir. Lizozomun genelde hayvan hücrelerinde var olduğu bilinmektedir. Bitkilerde lizozom organeline rastlanmamaktadır. Lizozumun başlıca görevleri;

  • Hücrenin dış faktörlerden korunmasını sağlar.
  • Hücrenin madde sindirimini sağlar.
  • Yaşlanmış olan moleküllerin parçalanmasını sağlar.
  • Enzimlerin parçalanmasını sağlar.
  • Sperm ucunda bulunarak yumurtanın delinmesinde etkin rol oynar.
  • Başka bir adı da intihar keseciği olarak bilinir.

Ribozom

Ribozom hücre içerisinde protein sentezinden sorumlu olan organdır. Ribozomlar sitoplazma içerisinde, endoplazmik retikulum içerisinde ve çekirdek zarında bulunmaktadır.

Mitokondri

Mitokondri hücrelerin solunum ihtiyacını karşılayan organeldir. Aynı zamanda hücrenin ihtiyaç duyduğu enerjinin üretilmesini de sağlar. Mitokondri her hücrede aynı oranda bulunmaz. Hücrenin yapısına bağlı olarak sayısı değişkenlik gösterebilir.

Kas ve karaciğer hücrelerinde çok sayıda mitokondri bulunur. Bu organeller kendi başlarına büyüyerek çoğalabilirler.

Endoplazmik Retikulum

Endoplazmik retikulum hücrenin iç kısmını saran bir yapıya sahiptir. Hem hayvan hem de bitki hücrelerinde bulunur. İşlevi ise hücre zarı ve çekirdek arasında sitoplazma adı verilen bölgede madde taşınmasını sağlamaktır. Bu alanda bazı maddeler saklanabilmektedir.

Kloroplast

Kloroplast sadece bitki hücrelerinde var olan bir organel olarak karşımıza çıkar. Nedeni ise bitkilerdeki yeşil bölümlerde bulunmasıdır. Bu organel fotosentezin gerçekleşmesinde baş aktör konumundadır. Fotosentez işlemi ile birlikte doğada bulunan karbondioksit ve su güneş ışığı yardımı ile oksijene ve besin maddelerine dönüştürülür.

Sentrozom

Sentrozom hücrenin bölünmeden sorumlu olan yapısıdır. Sentrozom iki adet silindir şekilli yapıdan meydana gelir. Bu yapıların adları ise sentriyol olarak bilinir. Sentriyol parçaları birbirine dik bir şekilde bulunur. Sentrozomların hayvan hücrelerinde mevcutken bitki hücrelerinde olmadığı bilinmektedir.

Koful

Koful ökaryot hücreler içerisinde bulunan bir başka organeldir. Koful organelinin görevi ise hücrede bulunan fazla materyallerin depolanmasıdır. Kofullar hayvan hücrelerindeyken oldukça küçük olmakla birlikte bitki hücrelerinde daha büyük yapılıdır.

Hayvan hücrelerinde bulunan koful bazen ortadan kaybolup yeniden ortaya çıkabilmektedir. Ancak bitki hücrelerindeki ve tek hücreli canlılardaki kofullar hücre yaşlandıkça büyüme eğilimi gösterirler.

Golgi Aygıtı

Golgi aygıtı görünüş itibari ile yassı olan keseciklerden oluşur. Canlılar arasında bitki ve hayvanların hücrelerinde bulunmaktadır. Amacı salgı salgılamak ve hücrede yer alan maddelerin depolanmasını sağlamaktadır. Golgi aygıtının yapısı itibari ile hücre için yararlı olan salgıların salgılanması mümkün olmaktadır.

Ökaryot Hücre ve Prokaryot Hücrenin Benzerlikleri Nelerdir?

  • Her iki hücre tipinde de hücre zarı mevcuttur.
  • Her iki hücre tipinde de sitoplazma mevcuttur.
  • Her iki hücre t ipinde de DNA yönetici molekül olarak bulunur.
  • Her iki hücre tipinde de ribozom organeli bulunmaktadır.
  • Her iki hücre tipinde de çeşitli enzimler mevuttur.
  • Her iki hücre tipinde de metobolizma faaliyetleri mevcuttur.

Ökaryot Hücre ve Prokaryot Hücrenin Farklılıkları Nelerdir?

  • Ökaryot hücreler zarla çevirilmiş bir çekirdeğe sahiptir. Prokaryot hücrelerde çekirdek yoktur.
  • Prokaryot hücrelerde zarlı organel yoktur, ancak ökaryot hücrelerde vardır.
  • Ökaryot hücreler prokaryot hücrelere oranla daha karmaşıktır.
  • Ökaryot hücreler prokaryot hücrelere oranla daha büyüktür.
  • Ökaryot hücrelerde peptidoglikan hücre duvarı yoktur ancak prokaryot hücrelerde vardır.
  • Ökaryot hücrelerde DNA çekirdektedir. Prokaryot hücrelerde ise DNA sitoplazma içerisinde salınım halindedir.
  • Ökaryot hücreler mitoz ve mayaz bölünme ile bölünebilir. Prokaryot hücreler ise ikiye bölünme kanalı ile çoğalmaktadır.

Related posts

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir